Varis hastalığı genellikle kadınlarla ilişkilendirilse de, erkeklerde de en az kadınlar kadar sık görülür. Ancak erkek hastalar çoğu zaman varisi daha geç fark eder ve doktora başvurduklarında hastalık ilerlemiş olabilir. Bunun altında yatan nedenler hem biyolojik hem de davranışsal faktörlere dayanır. Bu yazıda, erkeklerde varisin neden geç fark edildiğini bilimsel veriler ışığında ele alıyoruz.
      1. Estetik Kaygının Daha Az Olması
Kadınlar genellikle bacaklarındaki damar belirginliğini erken fark ederken, erkekler bunu çoğu zaman önemsemez. Varisin ilk evrelerinde ortaya çıkan kılcal damarlar veya hafif şişlikler, erkekler tarafından estetik bir sorun olarak algılanmadığı için göz ardı edilebilir.
      2. Belirtilerin “Yorgunluk” Olarak Yorumlanması
Bacaklarda ağrı, ağırlık hissi ve kramp gibi erken varis belirtileri, erkeklerde sıklıkla yoğun çalışma temposuna veya gün sonu yorgunluğuna bağlanır. Bu durum, tanının gecikmesine neden olur.
      3. Erkeklerin Sağlık Kontrollerini Erteleme Eğilimi
Araştırmalar, erkeklerin sağlık kontrollerini kadınlara göre daha fazla ertelediğini göstermektedir. Varis gibi ilerleyici ancak başlangıçta ciddi olmayan belirtiler, doktora gitme motivasyonunu azaltabilir.
      4. Kıyafet Alışkanlıkları ve Görünüm
Uzun pantolon kullanımı erkeklerde daha yaygındır. Bu durum, bacaklardaki damar değişikliklerinin fark edilmesini zorlaştırır. Özellikle diz altı varisler uzun süre gizli kalabilir.
      5. Fiziksel İşlerde Çalışma Oranının Yüksek Olması
Erkeklerin uzun süre ayakta durmayı veya ağır kaldırmayı gerektiren işlerde daha fazla yer alması, varisin daha hızlı ilerlemesine neden olabilir. Ancak bu ilerleme çoğu zaman fark edilmeden gerçekleşir.
      Sonuç olarak erkeklerde varis hastalığı geç fark edildiğinde tedavi süreci daha uzun ve karmaşık olabilir. Bu nedenle bacaklarda şişlik, gece krampları, renk değişikliği veya ağrı gibi belirtiler hafife alınmamalıdır. Erken tanı, hem tedavi başarısını artırır hem de yaşam kalitesini korur.

Kaynakça
Beebe-Dimmer, J. L. et al. “The Epidemiology of Chronic Venous Insufficiency.” American Journal of Epidemiology, 2005.
Eberhardt, R. T., Raffetto, J. D. “Chronic Venous Insufficiency.” Circulation, 2014.
Gloviczki, P. et al. Handbook of Venous Disorders, Springer, 2017.
American Venous Forum – Patient Awareness Reports, 2020.